Harcerze wpisani w historię miasta
Spacerując po Bytomiu, można natknąć się na nietypowych przewodników. Nie stoją za biurkiem informacji turystycznej i nie prowadzą zorganizowanych wycieczek. Można ich spotkać na rynku, przy ważnych zabytkach, instytucjach kultury czy miejscach związanych z przemysłową historią miasta. To Harcerscy Przewodnicy – figurki, które opowiadają o miejscach, w których stanęły, oraz o przemianach zachodzących w regionie.
Pomysł narodził się z potrzeby pokazania obecności harcerstwa w przestrzeni miejskiej. Jak opowiada hm. Bożena Mientus, członkini Komendy Hufca ZHP Bytom, inspiracją była świadomość, że harcerze od pokoleń działają w swoich miastach i są częścią ich historii.
Warto, aby harcerze byli widoczni w przestrzeni miejskiej. Przecież działamy w swoich miastach od pokoleń i jesteśmy świadkami przemian, które dokonywały się w naszym regionie – mówi.
Pomysł na figurki z czasem rozwinął się w większą inicjatywę. Harcerscy Przewodnicy stali się jednym z zadań projektu „Siła harcerskich relacji w procesie transformacji”, realizowanego przez Hufiec ZHP Bytom.
22 miejsca i jedna miejska przygoda
Obecnie Harcerskich Przewodników można spotkać w 22 lokalizacjach na terenie Bytomia. Jedna z nich poświęcona jest historii miasta, 16 kolejnych pozwala uczestniczyć w grze, a pięć znajduje się w dzielnicy Miechowice, gdzie również planowane jest uruchomienie takiej możliwości.
Figurki pojawiły się w różnych częściach miasta. Można je znaleźć między innymi przy Domu Polskim UL, będącym siedzibą bytomskich harcerzy, Urzędzie Miejskim, na Rynku, Placu Kościuszki, przy Operze Śląskiej, Teatrze Rozbark, lodowisku, w Parku Miejskim czy przy Kolejach Wąskotorowych. Każdy przewodnik opowiada historię konkretnego miejsca i pokazuje, jak zmieniało się ono na przestrzeni lat. Wystarczy zeskanować umieszczony przy figurce kod QR, aby przejść do serwisu harcprzewodnik.pl. Znajdują się tam opowieści, materiały filmowe i elementy gry, dzięki którym zwykły spacer może zamienić się w odkrywanie lokalnego dziedzictwa.
To propozycja zarówno dla mieszkańców, jak i turystów. Projekt może stać się także inspiracją do odwiedzenia Bytomia przez harcerskie środowiska z innych części Polski.

Prawdziwi harcerze w roli miejskich przewodników
Za figurkami kryją się konkretne osoby i historie. Nie są to anonimowe postacie wymyślone na potrzeby projektu. Przedstawiają prawdziwe harcerki, harcerzy i instruktorów z Hufca ZHP Bytom.
W przygotowanie rzeźb zaangażował się Tomasz Koclęga, rzeźbiarz i wykładowca Akademii Sztuk Pięknych w Katowicach. Harcerze i instruktorzy pozowali do zdjęć, które posłużyły artyście do stworzenia modeli rzeźbiarskich. Następnie odlewy wykonało Studio Morphing Design.
Za treści publikowane w serwisie odpowiadają Justyna Dziembała Świrska, Zofia Kobyłecka i Helena Jadwiszczok Molencka. Serwis internetowy przygotowała Magdalena Lachawczak Biadalska.
Mieszkańcy ruszyli na poszukiwania
Zainteresowanie Harcerskimi Przewodnikami pojawiło się jeszcze przed oficjalną prezentacją projektu. Mieszkańcy zauważali kolejne figurki podczas ich montażu, robili zdjęcia i próbowali odnaleźć wszystkie. Niektórzy już wtedy pokazywali, ile postaci udało im się wypatrzyć. Szczególnie chętnie w poszukiwania angażują się dzieci i rodziny. Harcerscy Przewodnicy stali się pretekstem do wspólnych spacerów i miejskich wypraw. Do Hufca docierają także informacje o klasach szkolnych, które wyruszają na ulice Bytomia, by odnaleźć kolejne figurki. Mieszkańcy interesują się nie tylko samymi postaciami, ale również ich pierwowzorami i historią miejsc, które reprezentują. To właśnie połączenie lokalnej historii z prawdziwymi bohaterami projektu sprawia, że inicjatywa nabiera wyjątkowego charakteru.

To dopiero początek
Harcerscy Przewodnicy nie pozostaną wyłącznie bytomską inicjatywą. W planach są kolejne lokalizacje w innych miejscowościach województwa śląskiego. Szczegóły będą ogłaszane wraz z pojawianiem się następnych figurek. Projekt „Siła harcerskich relacji w procesie transformacji” pokazuje, że harcerstwo może być obecne w życiu miasta na wiele sposobów – także poprzez opowiadanie jego historii i zachęcanie kolejnych pokoleń do jej odkrywania.
A jeśli będziecie w Bytomiu, koniecznie rozejrzyjcie się uważnie. Jeden z Harcerskich Przewodników może czekać tuż za rogiem!
