zhp.pl

Obozy wędrowne

Witaj na stronie poświęconej obozom wędrownym. 

Na poniższym sliderze znajdują się relacje z obozów wędrownych. Zawierają informacje jak dane obozy zostały zorganizowane i co na nich się wydarzyło. Są to też inspiracje i rekomendacje na temat ciekawych miejsc do odwiedzenia w ramach własnego obozu. Dodatkowo na końcu każdej relacji znajduje się kontakt mailowy do komendanta obozu – gdyby ktoś miał chęć dowiedzieć się od nieco więcej.

W dalszej części strony znajdują się porady jak zorganizować obóz, przydatne informacje i materiały. Artykuły, poradniki i spisane doświadczenia. Zapraszamy!

Jak zrobić obóz wędrowny?Po co robić obozy wędrowne?Jak się spakować?FAQPrzydatne linkiPodziękowaniaWspółpraca

Jak zrobić obóz wędrowny?

Poniżej przedstawiamy Wam jak może wyglądać cały proces organizacji, aby taki obóz wędrowny stał się dla Was rzeczywistością.

Krok I – Podjęcie decyzji o organizacji obozu i zaplanowanie go w planie pracy drużyny

Jest to oczywisty krok, ale pod nim kryje się cały proces zdefiniowania potrzeb jakie stoją za organizacją obozu i jego celów. W procesie planowania pracy drużyny określane są wspólnie cele, które pragnie się osiągnąć w danym roku harcerskim. Warto, żeby te cele były wychowawcze, czyli aby określały to nad czym chcemy w ciągu roku pracować razem z naszą drużyną. Z pomocą może przyjść Watra i sfery rozwoju jakie wyznacza (fizyczna, intelektualna, duchowa, społeczna – miejsce w społeczeństwie, emocjonalna – rozwijana poprzez służbę i pracę nad sobą). Każdy z nas z pewnością ma nad czym pracować, a robiąc to w zespole może być tylko łatwiej! To właśnie na tym etapie powinna również wybrzmieć potrzeba organizacji obozu, który jest podsumowaniem pracy śródrocznej. Obóz jest “wisienką” na torcie naszej śródrocznej pracy i nieodłącznym jej elementem.

Krok II – Określenie celu

Najważniejsze pytanie jakie powinno Wam przyświecać, gdy siadacie do planowania konkretnych działań, brzmi: Jaki cel/efekt chcemy osiągnąć na samym końcu obozu? Ważne, aby cel był spójny z resztą celów z Waszej śródrocznej działalności i by pomógł je zrealizować. Na tym etapie, możecie zastanowić się nad formą obozu (np. wędrowny górski, wędrowno-stacjonarny, wędrownozagraniczny, kajakowy, rejs, rowerowy, wspinaczkowy lub inna forma wędrowna) oraz wstępnym terminem i lokalizacją. Warto również sprawdzić czy nasi członkowie drużyny nie są kontuzjowani i dobrać również formę obozu do ich możliwości! Przykładowo, jeżeli niektóre osoby mają problemy z kolanami, to zamiast obozu górskiego warto zorganizować obóz rowerowy lub kajakowy.

Krok III – Organizacja obozu

Pora opracować dobrze funkcjonujący system, który doprowadzi do
przeprowadzenia obozu. Możecie w tym celu wesprzeć się poniższą sugerowaną listą zadań, którą umieściliśmy za IV krokiem lub poradnikiem Katarzyny Pawkowskiej.
Natomiast tym, którzy zdecydują się organizować obóz zagraniczny polecamy poradnik Weroniki Szatkowskiej.

Warto również od razu zgłosić chęć organizowania obozu do swojego hufca lub szczepu. Z pewnością ktoś podpowie Wam gdzie znaleźć dokumenty do zgłoszenia obozu (najczęściej na stronach danej chorągwi) i jak wygląda taki proces. W przypadku trudności z uzyskaniem pomocy zawsze możecie zgłosić się też do swojego namiestnictwa wędrowniczego lub jeżeli ono nie funkcjonuje, do referatu wędrowniczego – ich lista znajduje się tutaj: referaty wędrownicze.

Krok IV – Podsumowanie

Z założenia obóz jest zakończeniem naszej śródrocznej działalności, ale jak każdy projekt, należy go podsumować, wyciągnąć wnioski na przyszłość, spisać je i wprowadzić w życie. Jest to bardzo przydatna praktyka, abyśmy co roku się doskonalili i organizowali jeszcze lepsze obozy. Jest to również moment, w którym ostatecznie weryfikujemy, czy osiągnęliśmy zamierzone cele. Podsumowanie obozu można połączyć również z planowaniem kolejnego roku harcerskiego, a także z rozpoczęciem prac nad kolejnym obozem.

Sugerowana lista zadań do wykonania w procesie organizowania obozu:

☑ Postawienie celów obozu:
– cel powinien wynikać z analizy zawartej w planie pracy, odpowiadać na nasze potrzeby i być podsumowaniem całorocznej pracy drużyny
– Powinien być wychowawczy – czyli warto najpierw odpowiedzieć sobie na pytanie nad jakimi postawami powinniście w drużynie popracować
– Wybór formy obozu, a także lokalizacji i terminu
☑ Wypracowanie zadań niezbędnych do osiągnięcia wyznaczonych celów oraz zaplanowanie ich w czasie (sprawdź np. Diagram Gantta)
☑ Podział zadań między członków drużyny – patrole zadaniowe (przykładowe patrole: program, trasa, transport, promocja, bezpieczeństwo, dokumenty, służba, wyżywienie, finanse, noclegi, sprzęt, kontakty – za kilka obszarów może odpowiadać jeden patrol)
☑ Ustalenie trasy, noclegów i programu obozu (w tym służby)
☑ Stworzenie kompletnego planu obozu z ujętym programem – powinien zostać zatwierdzony w hufcu
☑ Zaplanowanie siatki komunikacyjnej pomiędzy liderami poszczególnych zadań/patroli oraz wybranie/znalezienie komendanta obozu
☑ Zorganizowanie transportu i zakup biletów
☑ Przygotowanie programu:
– programem na obozie jest też zwiedzanie (warto podzielić między członków drużyny różne atrakcje/obiekty i opowiadanie o nich) – warto wcześniej zarezerwować te atrakcje
– program powinien być naturalny, bez wymuszonej fabuły – powinien mieć obrzędowość, który odróżnia obóz od wycieczki
– nie zapomnijmy o nieodłącznej wędrownikom formie, czyli służbie – zaplanujmy ją tak by odpowiadała na potrzeby społeczeństwa, do którego się wybieramy
☑ Pozyskanie sponsorów/partnerów:
– gdy posiadamy patronaty mediów może być łatwiej nam załatwić sprawy np. w Urzędzie Miasta
– znalezienie sponsorów może polepszyć stan naszego budżetu albo pozwoli pozyskać bezpośrednio sprzęt lub wyżywienie w zamian za ich promocję
☑ Stworzenie jadłospisu na obóz i listy lokalizacji sklepów na trasie wędrówki
☑ Sprawdzenie czy polisa, którą posiadamy obejmuje nasz wyjazd i jego lokalizację
☑ Stworzenie listy placówek medycznych, do których w razie wypadku możemy się wybrać w trakcie obozu
☑ Zgromadzenie i przygotowanie sprzętu – warto wcześniej sprawdzić jego stan i czy potrafimy z niego korzystać
☑ Przygotowanie listy wyposażenia osobistego
☑ Przygotowanie planu finansowego – budżetu obozu – powinien zostać zatwierdzony u skarbnika hufca i być zaplanowany z bezpieczną “górką”
☑ Rezerwacja noclegów
☑ Przygotowanie kart uczestnika obozu zgodnie z wytycznymi kuratorium
☑ Sprawdzenie czy uczestnicy mają ważne dokumenty osobiste, ewentualnie paszporty
☑ Realizacja wymogów formalnych:
– znalezienie komendanta obozu (osoba ze stopniem podharcmistrza lub ze stopniem przewodnika posiadająca 3 lata praktyki wychowawczej z ukończonym kursem kierowników wypoczynku)
– określenie niezbędnej liczby wychowawców (20 osób na jednego wychowawcę) i ich znalezienie (osoby ze stopniem pwd. lub osoby ze średnim wykształceniem i ukończonym kursem wychowawców)
– poinformowanie hufca o chęci wyjazdu i zorientowanie się jakie procedury obowiązują w danej chorągwi
☑ Zgłoszenie obozu w hufcu i kuratorium razem z dokumentacją zgodną z wcześniej otrzymanym wykazem i wzorem dokumentów (najczęściej znajdują się na stronie chorągwi). Jest to niezbędne, gdyż w razie wypadku czy innych komplikacji zabezpiecza Was i gwarantuje wsparcie ze strony innych instruktorów. Jeżeli macie gotowy plan obozu, to będzie dla Was krótki proces polegający na przekopiowaniu tego, co już przygotowaliście.
☑ Zebranie uzupełnionych kart uczestników wraz z informacją o ich zdrowiu
☑ Pobranie zaliczki na obóz
☑ Zorganizowanie przedobozowych zakupów
☑ Przeprowadzenie obozu:
– zbierajcie faktury/bilety transportowe
– weryfikujcie na bieżąco stan waszej kasy
– podzielcie między siebie posiadaną gotówkę
– prowadźcie książkę obozu (notatki z odpraw kadry i patrolowych, rozkazy, plany na poszczególne dni)
– przeprowadźcie zmieniającą świat Służbę!
– przeżyjcie wędrówkę pełną przygód!
– korzystajcie z obozu i z czasu spędzonego razem!
☑ Rozliczenie obozu:
– przekazanie dokumentacji finansowej i pozostałości kasy do hufca
– przekazanie dokumentacji programowej i kadrowej
☑ Podziękujcie za współpracę partnerom/sponsorom i prześlijcie im obiecane materiały
☑ Zorganizujcie i przeprowadźcie podsumowanie obozu:
– możecie połączyć je z planowaniem kolejnego roku harcerskiego
– spiszcie wszystkie wnioski na przyszłość
– warto zacząć od podsumowania w patrolach, a potem całą drużyną
– warto wtedy sobie nawzajem podziękować i zorganizować tak ten dzień, aby był świętowaniem sukcesu całej drużyny!

Po co robić obozy wędrowne?

Mówiąc w skrócie: dobrze przygotowany i przeprowadzony obóz realizuje bardzo dużo celów związanych z rozwojem członków drużyny i ich zmienianiem się na lepsze w harcerskim duchu.

Obóz wędrowny przygotowywany wraz z uczestnikami uczy odpowiedzialności, zaufania, współpracy, radzenia sobie w trudnych sytuacjach. Daje możliwość poznawania świata, zmieniania go na lepsze. Kształtuje charaktery. Pozawala spełniać marzenia. Stwarza możliwość zawieszenia sobie takiej poprzeczki, by była zarazem wysoko jak i w zasięgu drużyny. A na tym przecież nie kończy się wartość obozów.

Kilka rad na zmniejszenie wagi plecaka i wygodę wędrówki:  

  • Zminimalizuj ilości płynów i produktów do mycia (np. jeden szampon na zastęp/mini buteleczki z wyliczoną ilością szamponu/ jedna pasta do zębów na zastęp, jeden produkt do mycia całości ciała)  
  • Zmniejszenie wagi plecaka i zmniejszenie złego zapachu przy wędrówce to posiadanie płynu na rany takiego jak OCTENISEPT lub inny środek dezynfekujący (przez właściwości bakteriobójcze niweluje zapach potu więc nie jest potrzebny dezodorant) 
  • Jeżeli zabierasz leki albo coś co posiada opakowania odetnij/przesyp tyle ile potrzebujesz i nie zabieraj opakowań (każdy gram jest na wagę złota) 
  • Chcesz mieć lekki plecak pierz rzeczy. Świetnie sprawdza się odzież do biegania czy innego sportu, bo z założenia jest lekka i szybko schnąca, więc można z dnia na dzień mieć czystą i suchą koszulkę i spodenki 
  • Komfort chodzenia i noszenia plecaka zależy od dobrze dopasowanego plecaka. Wybierając plecak musisz szczególną uwagę zwrócić na pas biodrowy (ale nie tylko), który dobrze wyregulowany skupia wagę naszego plecaka na biodrach, a nie ramionach. 
  • Na komfort w trakcie wędrówki również ogromny wpływ mają buty, ważne, aby nie były one zbyt ciężkie i aby były odpowiednie do terenu i warunków w jakich się będziesz się przemieszczać. Pamiętaj, że inny rodzaj podeszwy jest wygodny na wędrówkę przez pola i lasy, a inny na miejskie chodniki.  
  • Z butami idą w parze skarpetki i stopy. Skarpetek nigdy za wiele (podejdź do tematu rozsądnie). Suche i wygodne skarpetki to połowa sukcesu, bo niestety do obtarć zazwyczaj dochodzi, gdy masz wilgotne skarpetki, aby tego uniknąć w razie potrzeby zmieniaj skarpetki, a stopy, żeby mniej się pociły zasypuj zasypką/pudrem dla dzieci (na inne obcierające się miejsca zasypka również czyni cuda). 
  • Na wędrówki i zwiedzanie zabierz ze sobą „nerkę” w której będziesz trzymać najważniejsze rzeczy przy sobie, jeżeli planujesz chodzić „na lekko” warto mieć biegowy plecak albo inny jak najlżejszy, ale wygodny (np. taki co da się zwinąć w kuleczkę) 
  • Pakując sztućce kieruj się zasadą zabieram niezbędne i wielofunkcyjne przedmioty w skrajnej oszczędności miejsca łyżka nadaje się do wszystkiego, ale dobrze mieć mały ostry nóż (chociaż 2-3 na grupę). 
  • Naczynia zabieraj zamykane, które mogą być pudełkiem na jedzenie, minimalizuj ich wagę, ale upewnij się, czy nie chcesz ma nich gotować, jeżeli tak zabierając klasyczną menażkę po prostu spakuj jedną część, 
  • Istnieją deski do krojenia grubości podkładek na stół lub po prostu zabieraj jako deskę do krojenia ciut grubszą podkładkę na stół i używaj jej jako deski 
  • Folia NRC jest dobrą, ale niewygodną i głośną alternatywą dla karimaty, ale świetnym produktem do izolacji od podłoża dzięki czemu mniej marzniesz śpiąc w namiocie lub na ziemi, dla tych bardziej wygodnych i potrzebujących małego gabarytu np. do samolotu można zamiast karimaty (która jest lekka, ale duża) zabrać plażowy kocyk (dla super odejmujących gramy zawsze możesz go przyciąć do wielkości karimaty) 
  • Z rzeczy pasujących do zasady najpotrzebniejsze i wielofunkcyjne jest cienki sznurek, albo linka – na pranie i przywiązywanie różnych rzeczy, czasami na wymianę dla sznurówek, a czasami na przytroczenie czegoś do plecaka. 
  • Zabieraj produkty biodegradowalne, dzięki temu dbasz o środowisko w miejscu obozowania.
  • Ręcznik szybkoschnący i lekki lub po prostu coś wykonanego z mikrofibry lekkie i praktyczne, bo raczej nie zakisi nam się w plecaku, a w razie jak jest mokry to i tak da radę się wytrzeć.
  • Dziewczyny zamiast standardowych środków higienicznych możecie używać kubeczków menstruacyjnych zawsze to więcej miejsca w plecaku i lepsza opcja dla środowiska, ale upewnijcie się wcześniej czy możecie je stosować i że będziecie miały jak o nie zadbać.
  • Zapakuj „pokrowiec/ochraniacz” na plecak, który jest dobrą ochroną przed przemoczeniem ubrań, jeżeli nie posiadasz specjalnego pokrowca to warto użyć po prostu folii, ale takiej ciut grubszej, żeby nie została na pierwszym krzaku. Innym rozwiązaniem jest popakowanie rzeczy w mniejsze nieprzemakalne woreczki co ułatwi poszukiwanie rzeczy i zabezpieczy je przed przemoczeniem.
  • Na wędrówkach w deszczu i prażącym słońcu super sprawdza się parasol, który bez problemu wepniesz w plecak tak, aby mieć wolne ręce. Jego minusem jest dodatkowa waga. 
  • Jeżeli potrzebujesz przewodnika to możesz zabrać ze sobą konkretne skserowane kartki lub mieć je sfotografowane/pobrane po prostu w telefonie. 
  • Dobrze mieć poza papierową mapą mapę off-line w razie zagubienia można się zorientować w terenie za pomocą GPS 
  • Poza typowymi butami na wędrówkę musisz mieć lekkie buty np. klapki czy sandały, żeby stopy odpoczywały w ramach niwelowania wagi dobrze, żeby to były to te same buty co pod prysznic (minimalizacja wagi) 
  • Jeżeli posiadasz zabieraj ze sobą kijki świetnie odciążają kolana i pomagają w zachowaniu stałego rytmu podczas wędrówki. 
  • Szukaj jak największej ilości zastosowań, dla rzeczy które posiadasz. 

Prezentujemy tutaj odpowiedzi na trudne i często zadawane pytania w kwestii organizacji obozów wędrownych. Masz pytania, wątpliwości? Napisz o nich śmiało do nas na maila obozy.watra@zhp.pl i z pewnością odpowiemy.

 

  1. Czy można jeździć autostopem w trakcie obozu?
    Osoby niepełnoletnie z zasady nie powinny jeździć żadnym prywatnym transportem (np. samochodem drużynowego). Dlatego też autostop dla osób niepełnoletnich nie jest dobrym rozwiązaniem, w szczególności kiedy może zdarzyć się jakiś wypadek, dlatego lepiej nie planować tego środka komunikacji. Osoby pełnoletnie na obozie podlegają pod opiekę wychowawcy i komendanta, więc co do zasady na czas trwania wypoczynku są traktowane tak jak niepełnoletnie, więc też nie powinny poruszać się autostopem.
  2. Jak się mają przepisy sanepidu do gotowania na ognisku?
    Sanepid pozwala na gotowanie na ognisku pod warunkiem, że gotujący sami spożywają przygotowany przez siebie posiłek i na przykład nie sprzedają go dalej. Więc na standardowym obozie wędrownym drużyna może śmiało gotować i spożywać dla siebie posiłki. Nie są do tego wymagane żadne dodatkowe uprawnienia czy badania – wystarczy tylko w zgłoszeniu do kuratorium zaznaczyć taką formę żywienia. W przypadku obozów stacjonarnych obowiązuje nas instrukcja sanepidu, z którą można zapoznać się tutaj: instrukcja w sprawie wymagań higieniczno-sanitarnych dla stacjonarnych obozów pod namiotami.

Artykuł “Obóz wędrowny z perspektywy drużynowego drużyny wędrowniczej”
Strona 20. Traktuje na temat tego, co dał obóz wędrowny drużynie autora artykułu oraz opisuje pokrótce elementy przygotowania obozu, o których warto pamiętać.

Artykuł “Organizacja wyjazdu zagranicznego – cz. 1”
Nazwa mówi sama za siebie. Wiele szczegółowych informacji i ciekawostek z zakresu planowania obozu, w tym pomysły co zrobić, gdy drużyna ma problem z organizacją obozu.

Dokument “Organizacja wyjazdu zagranicznego w drużynie wędrowniczej krok po kroku”
Materiał z Centralnego Banku Pomysłów – obszerny dokument pełen wielu praktycznych informacji.

Dokument “Kwatermistrzostwo Obozów Wędrownych”
Bardzo dobra część dotycząca jedzenia (wraz z wielkościami racji żywieniowych potrzebnych na obozie) i sprzętu. Część dotycząca formalności i przepisów jest nieaktualna, należy ją traktować raczej z przymrużeniem oka.

Dokument “Vademecum Organizatora Obozu Wędrownego”
Dokument dość stary, zawierający bardzo szczegółowe informacje, odnoszący się do obozów wędrownych także dla harcerzy w wieku przedwędrowniczym. Na końcu są proponowane trasy obozów. Warto traktować raczej jako zbiór wskazówek niż rzeczy koniecznych do zrobienia przed obozem.

Dokument “PoradnikTnT-pwd.BarbaraCzernecka”
Zawiera szczegółowe informacje przydatne przy planowaniu zagadnień trasowych i transportowych w oparciu o doświadczenia drużyny autorki.

Dokument “PoradnikZaopatrzenie-pwd.BarbaraGruza”
Zawiera szczegółowe informacje przydatne przy planowaniu zagadnień zaopatrzeniowych w oparciu o doświadczenia drużyny autorki.

Jeśli któryś z linków nie działa, odezwij się do (krzysztof.widlak(at)zhp.net.pl), który posiada kopie zapasowe wszystkich materiałów.

Podziękowania i współpraca

Serdeczne podziękowania należą się wszystkim osobom, których relacje znajdują się na stronie. Są to:
phm. Krzysztof Kasperek z hufca Katowice – który przeprowadził obóz na Islandię,
phm. Antek Kurek z hufca Warszawa Mokotów – który przeprowadził obóz na Ukrainie w Gorganach,
pwd. Hubert Jezierki z hufca Wągrowiec – który wędrował wraz z drużyną przez góry Sowie,
phm. Ola Chrustek z hufca Praga Północ – razem z drużyną zrobiła sporo dobrego na Litwie (oraz Łotwie),
pwd. Maria Wieczorek z hufca Warszawa Mokotów – której drużyna rozpoczęła obóz w różnych miejscach Polski by następnie połączyć wszystkie patrole na Mazurach,
phm. Maciek Stański z hufca Warszawa Żoliborz – który poleciał z drużyną w piękne tereny Norwegii,
pwd. Andrzej Pałka z hufca Kraków-Podgórze – przemierzał z drużyną szlaki Rumunii,
pwd. Iga Łukasiewicz z hufca Warszawa Praga Północ – także była w Rumunii, gdzie z drużyną pomagała w polskiej wiosce,
phm. Basia Gruza z hufca Warszawa Ochota – przemierzająca z drużyną Szwedzkie parki narodowe,
pwd. Przemek Dziewit z hufca Warszawa Praga Północ – który zorganizował obóz żeglarski na Mazurach.

Każdego, kto chciałby podzielić się swoją relacją z obozu zapraszam do współpracy i kontaktu: krzysztof.widlak(at)zhp.net.pl.

phm. Krzysztof Widłak HR, szef ZKK hufca Warszawa Ochota, wieloletni drużynowy wędrowniczy, a następnie namiestnik. Komendant 4 obozów wędrownych. Uczestnik i współorganizator 14. Komendant 2 edycji KDW “Przekraczając Granice”.

Font Resize
Contrast

PASSWORD RESET

Zaloguj się